Skjolbelti

Skjólbeltarækt á Skeiðum

Skjólbeltarækt hófst á Skeiðum í kjölfar ferðar skógræktarmanna til Danmerkur árið 1992. Þá kom saman hópur manna með sérþekkingu á skógrækt og hóf fræðslu og áróður fyrir skjólbeltarækt. Nokkrir ráðamenn ásamt innlendum og erlendum skógræktarmönnum álitu Skeiðin vænlegust vegna samfelldrar ræktunar, þekkingar og reynslu bænda þar á skjólbeltarækt. Skógræktarfélög, Búnaðarfélag og Hreppsnefnd Skeiðahrepps stofnuðu samstarfshóp og fengu til liðs við sig skógfræðing. Með styrk frá landbúnaðarráðuneytinu var hafist handa vorið 1994. Síðan þá hefur bæjunum sem þátt eiga í þessari ræktun fjölgað úr 5 í a.m.k 30. Ábúendur jarðanna hafa gert samning við Skógrækt ríkisins um að hún annist skipulagningu og eftirlit og veiti leiðbeingar. Skógræktin og ábúandinn deila svo með sér kostnaðinum svo fremi að hann fari eftir leiðbeiningum eftilitsmanns og hirði um skjólbeltið. Kostir skjólbeltaræktunar eru þeir að hún eykur hvers kyns uppskeru, veitir mönnum og dýrum skjól og einnig getur hún minnkað kyndingarkostnað húsa. Rétt staðsett geta skjólbeltin einnig dregið úr snjóþyngslum. Aðal tegundirnar sem eru notaðir í skjóbeltarækt eru alaskaösp og alaskavíðir. Þær eru ódýrar, vaxa hratt og bændur geta auðveldlega fjölgað þeim sjálfir. Undirbúningur og umhirða er mikilvæg. Plægja verður landið fyrir niðursetningu svo jarðvegurinn klessist ekki og verði súrefnislítill. Þá verður að hreinsa allt illgresi frá trjánum til að það hindri ekki vöxtinn. Til langtíma litið er skjólbeltarækt mjög erfitt verkefni vegna sinubruna og lausagangs sauðfjár en hún getur verið mjög hagkvæm. Flestum líður jú betur í skjóli en á berangri.